Czasowniki posiłkowe do/have/be

Czasowniki be, do i have są dość specyficzne. Wszystko dlatego, że są bardziej wszechstronne od pozostałych czasowników. Co to znaczy? Ano to, że be, do i have mogą w zdaniu występować w dwóch różnych funkcjach: jako zwykłe czasowniki, w tym czasowniki główne i jako czasowniki posiłkowe (auxiliary verbs). Już uspokajamy — czasowniki posiłkowe nie są do jedzenia. Do czego są? Wyjaśniamy pokrótce trochę niżej.

have/be/do jako czasowniki główne

Jako główne czasowniki (main verbs), czasowniki be, do i have niosą konkretne znaczenie:

do robić
have mieć
be być

Widać to w przykładach poniżej:

I do my homework for half an hour every day. Odrabiam lekcje codziennie przez pół godziny.
I did something terrible yesterday. Zrobiłem wczoraj coś strasznego.
We have two cars. Mamy dwa samochody.
I had a great English teacher in secondary school. W szkole średniej miałam świetną nauczycielkę angielskiego.
Freddie is a very talented musician. Freddie jest bardzo zdolnym muzykiem.
The food was delicious! Jedzenie było pyszne!

have/be/do jako czasowniki posiłkowe

Po drugie, be, do i have mogą też być czasownikami posiłkowymi, czyli pomocniczymi, wspomagającymi (inaczej: operatorami). Po angielsku nazywamy je wtedy auxiliary verbs, a używamy w niektórych czasach do tworzenia pytań:

Do you speak French? Mówisz po francusku?
Have you always lived here? Zawsze tu mieszkaliście?
Are you looking for me? Mnie szukasz?

i przeczeń:

I don't understand you. Nie rozumiem cię.
We haven't changed anything. Niczego nie zmieniliśmy.
She's not answering! Ona nie odpowiada!

Jako czasowniki posiłkowe (auxiliary verbs) be, do i have nie znaczą ... nic. Jak w przykładach powyżej, sygnalizują tylko, w jakim czasie gramatycznym się wypowiadamy. Czasownikami głównymi w tych zdaniach, dzięki którym orzeczenie nabiera znaczenia, są speak, live, look for, understand, change i answer.

ten sam czasownik w dwóch funkcjach

Problemem często okazują się zdania, w których do lub have pojawiają się w obu funkcjach – jako czasownik posiłkowy i główny:

Do you do aerobics?
We don't do aerobics.
What do you do?
We don't do business with them.
Have you always had a dog?
We haven't had a dog before.
Has she had three husbands?
We haven't had any problems with the scanner since we bought it.
I have had a cup of coffee already.
I'd had (= I had had) three nose surgeries before I met you.
Had you had such problems before you moved out?
I remembered I had already had lunch.

Zgodzicie się, że nagromadzenie podobnych form czasownika w jednym zdaniu może doprowadzić do zawrotów głowy? Od razu włącza się czerwona lampka z pytaniem, czy to aby nie błąd. Uspokajamy nerwowych — nie, żadnych błędów tu nie ma. Te zdania mają właśnie tak wyglądać. I już spieszymy z wyjaśnieniami dlaczego.

Do you do aerobics? Ćwiczysz (dosł. robisz) aerobik?
I don't do aerobics. Nie ćwiczę aerobiku.
What do you do? Czym się zajmujesz w życiu? (dosł. Co robisz?)
We don't do business with them. Nie robimy z nimi interesów.
Pierwsze do w każdym zdaniu (w formie przeczącej don't) to operator konieczny do utworzenia pytania lub przeczenia w Present Simple. Drugie do to czasownik główny.
Have you always had a dog? Zawsze mieliście psa?
We haven't had a dog before. Nie mieliśmy wcześniej psa.
Has she really had three husbands? Czy ona naprawdę miała trzech mężów?
We haven't had any problems with the scanner since we bought it. Odkąd kupiliśmy ten skaner, nie mieliśmy z nim żadnych kłopotów.
I have had a cup of coffee already. Już miałam (piłam) dzisiaj kawę.
Pierwsze have w każdym zdaniu (w 2 os. l.poj. has) jest jedynie funkcyjne, służy do utworzenia zdania oznajmującego, pytania lub przeczenia (wtedy mamy haven't/hasn't) w Present Perfect. Had to druga część tego orzeczenia, czyli forma past participle od have jako czasownika głównego.
I'd had (=I had had) three nose surgeries before I met you. Zanim cię poznałem, miałem trzy operacje nosa.
Had you had such problems before you moved out? Czy miałaś takie problemy, zanim się wyprowadziłaś?
I remembered I had already had lunch. Przypomniało mi się, że już miałem lunch.
Pierwsze had w każdym zdaniu to operator charakterystyczny dla czasu Past Perfect, drugie had to forma past participle czasownika głównego have.

podsumowanie

Pora spojrzeć na zestawienie zdań, w których be, do i have zostały użyte w funkcji czasownika głównego i czasownika posiłkowego:

I have a problem. Mam problem. Present Simple,
czasownik have w znaczeniu mieć, czyli jako czasownik główny.
I have spent some money on new cosmetics. Wydałam trochę pieniędzy na nowe kosmetyki. Present Perfect
czasownik have jest tu jedynie funkcyjny. Dopiero spend informuje nas o właściwej czynności.
Is he tired? Czy on jest zmęczony? Present Simple,
czasownik w znaczeniu być – jako łącznik w orzeczeniu, które składa się z dwóch elementów: łącznika jest i orzecznika zmęczony, dodatkowo po inwersji tworzącej pytanie. :-)
She was cooking. Ona gotowała. Past Continuous,
czasownik be (w czasie przeszłym was) jest tu jedynie funkcyjny – ustawia aspekt niedokonanej czynności w czasie przeszłym. Czasownikiem głównym jest cook.
I did my homework. Zrobiłem pracę domową. Past Simple,
czasownik do w znaczeniu robić w czasie przeszłym, czyli jako czasownik główny
Did you write your essay? Napisałeś wypracowanie? Past Simple,
czasownik do w formie przeszłej did służy tu jedynie do utworzenia pytania. Czasownikiem głównym jest write.

Na osobnych stronach piszemy bardziej szczegółowo o każdym z tych trzech czasowników, zarówno w roli czasownika posiłkowego, jak i — dla pełnego obrazu i łatwiejszego rozróżnienia — czasownika głównego.

Jak oceniasz nasz artykuł?
Zostaw komentarz:
Zaloguj się aby dodać komentarz. Nie masz konta? Zarejestruj się.
Komentarze (11)

@PegiSuu: W Present Perfect oczywiście forma SPENT, tak jak w przykładzie, ale w opisie podajemy w bezokoliczniku

I have SPENT some money on new cosmetics. Wydałam trochę pieniędzy na nowe kosmetyki. Present Perfect –
czasownik have jest tu jedynie funkcyjny. Dopiero SPEND informuje nas o właściwej czynności.
To spent czy spend?

@Poranek: Dziękujemy za wyłapanie. Już poprawione

W przykładzie: "I don't do aerobics" lektor czyta "We.."

Pierwsze have w każdym zdaniu (w 2 os. l.poj. has)

Raczej w 3 os.

czy czasownik główny i czasownik posiłkowy razem jakoś specjalnie się nazywają w gramatyce???

takie sobie

Nie zgodze się z twierdzeniem, ze "sa samowystarczalne jeśli chodzi o tworzenie pytan czy przeczen"" Np. What do you have for breakfast? Wystepuje tutaj czasownik posiłkowy do. Pytanie utorzone bez niego : What have you for breakfast? jest niepoprawne. Poza tym obrazuje to tez przykład uzyty na tej stronie: What do you do. Samowystarczalny jest tylko czasownik to be: Is that your book? Are you crazy? Where were you? She isn't tired.

Dzięki cherry!

What do you do? - czas Present Simple (pierwsze "do" jako operator w pytaniu, drugie "do" jako czasownik robić)
I have had a cup of coffee already. - czas Present Perfect Simple ("have" - operator potrzebny do utworzenia tego czasu, "had" czasownik mieć w III formie)
I remembered I had already had lunch. - czas Past Perfect (pierwsze "had" jako operator potrzebny do utworzenia tego czasu, a drugie "had" jako czasownik mieć w III formie)

Mam nadzieję, że trochę pomogłam :)

fajnie tylko nie kumam jakie to czasy teraz w podwójnych znaczeniowo czasownikach zdaniach. prosze o podpowiedz.